Bilim-TeknolojiYazılar

Antibiyotiğe Karşı Ya Direnç Kazanacağız Ya Bilinç

 

 

18 Kasım Antibiyotik Farkındalık Günü

 

Ahmet amcaya iyi gelmiş, Fatma teyze iki günde ayaklanmış, bizim kız bir tane alıyor bir şeyciği kalmıyor, aman yapma doktorum antibiyotiksiz iyileşemiyorum… Bu durumlara artık DUR! diyoruz.

 

Çok İlaç Değil! Antibiyotik Değil! Doğru İlaç İyileştirir!

 

Sigara bağımlılığı, alkol bağımlılığı, uyuşturucu bağımlılığı gibi birçok bağımlılıktan hep bahsediyoruz, hep karşı çıkıyoruz, buna dur diyebiliriz diyoruz. Fakat hiç konuşmadığımız bağımlılık daha var ‘ilaç bağımlılığı’ . Doğru ilaç -hatta ilaç- kullanımı hakkında o kadar çok konuşulacak şey var ki ne kalemimiz yeter ne de ömrümüz. Yanlış bilinçlenmiş birçok toplumdan bir tanesiyiz maalesef. 18 Kasım Antibiyotik Farkındalık Günü’ ne istinaden en çok kullandığımız ilaçlardan bir tanesi olarak bu konunun bir ucundan tutalım istedim.

Biz demiyoruz ki ilaçlar hiçbir işinize yaramaz sizi iyice hasta eder. Doktorumuz uygun gördüğü takdirde -ki maalesef bu noktada bazı doktorlarımız da sırf ilaç yazmak için yazabiliyor neyse- uygun dozda tabi ki ilaç kullanmalıyız ama bilinçli bir şekilde. Bakalım bilinçli antibiyotik kullanmak ne demek.

Bilinçli antibiyotik kullanımı, insan hayatı için çok büyük bir önem taşıyor. Belirli durumlarda çok önemli faydalar sunan bu ilaçlar, gereksiz kullanım durumunda ise “antibiyotik direnci” adı verilen ciddi bir soruna zemin hazırlıyor. Ateş ya da burun akıntısı gibi her türlü semptomda (belirtide) antibiyotik almaya çalışmak, hekime ya da eczacıya bu konuda ısrar etmek asla doğru değil. Antibiyotik ancak gerekli olduğunda, doğru dozda ve sürede kullanılmalı. Dünya sağlık gündeminde de daima önemli yer tutan bu konu, her yıl 18 Kasım tarihinde Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü ile bilim çevrelerinde konuşuluyor. Dünya Sağlık Örgütü de, söz konusu hafta boyunca bu hayati konuyu tüm dünyada masaya yatırıyor. Antibiyotiklere ve Antibiyotik Farkındalık Günü’ne dair bilmeniz gereken neler?

 

Antibiyotikler, bakterilerin yol açtığı enfeksiyonların tedavisinde kullanılan, keşfi ile tüm dünyada bakteri kaynaklı enfeksiyonlarda büyük ölçüde ölüm oranı düşüren, penisilinin saflaştırılmasıyla elde edilen bir ilaç grubudur. Günümüzde yosun, mantar, maya ve küf gibi canlılardan çeşitli mikroorganizmalar aracılığı ile kimyasal ya da biyosentez yoluyla elde edilir. Latince de anlamı ‘hayata karşı’ olan antibiyotikler bilinçsiz kullanımımızdan dolayı bugün aynı zamanda ciddi bir halk sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkıyor.

 

 

Antibiyotik Direnci Nedir?

 

Antibiyotik direnç gelişimi tüm dünyada gün geçtikçe artan ancak aynı zamanda önlenebilir bir sağlık sorunudur. Ne kadar çok antibiyotik kullanırsak vücudumuz o kadar antibiyotiğe direnç kazanır bu da bakteri kaynaklı hastalıklarımızda tedavi edilmemize engel teşkil eder. Sanmayın ki antibiyotikler sadece bizim kullandığımız kadar hayatımızda. Dünyada tüketilen antibiyotiklerin %80 i hayvancılık ve tarımda kullanılıyor. Dolayısıyla gıdalar yoluyla da direnç kazanabiliyoruz. Dünyada her yıl binlerce kişi dirençli bakteri enfeksiyonundan hayatını kaybediyor. Önlem almamaya devam edersek yapılan araştırmalarda 2050 yılında her 3 saniyede bir kişinin bu yüzden hayatını kaybedeceği belirtiliyor. Peki bu durumda ülkece biz ne gibi önlemler alıyoruz?

Teknolojinin daha da gelişmesiyle beraber e-reçete e-nabız gibi alanları daha çok kullanır olduk. E- reçete verilerinden yararlanılarak yapılan çalışmalarda sağlık bakanlığının açıklamasına göre; 2011 yılında bin kişi başına 42 birim olan antibiyotik tüketimimiz; 2018 yılında 31 birime gerilemiş. Bence bu gerilemede hem sağlıkçıların hem de vatandaşların bilinçlenmesinin yanında reçetesiz antibiyotik verilmemesi de büyük rol oynuyor.

Nasıl sigara alkol uyuşturucu bağımlılıklarında hatta çevre kirliliği noktasında gelecek nesillere karşı bir sorumluluğumuz varsa yanlış ilaç tüketimi ve antibiyotik direnci noktasında da büyük sorumluluk bilinci edinmeliyiz. Politikacılardan sağlık çalışanlarına hatta her bir bireye bu konuda büyük iş düşüyor. Antibiyotik Farkındalık Günü bu konuya dikkat çekebileceğimiz bir tarih. Toplantılar, basın açıklamaları, kongreler, etkinlikler düzenlenebilir ve bilincin arttırılması sağlanabilir.

Unutmayalım ki antibiyotikler; ateş düşürmez, ağrı dindirmez, virüslere bağlı enfeksiyonları tedavi edemez. Yaygın ve yanlış kullanıldığında ise hızla direnç gelişen antibiyotik, esas etki beklediğimiz bakterilerin neden olduğu enfeksiyonların tedavisinde de etkisiz hale gelir.

Bakteriyel enfeksiyonlara karşı en önemli silahımız ANTİBİYOTİKLER gelin ona da alışmayalım alışanları da uyaralım. Sağlık dolu günlerde buluşmak dileğiyle…

 

Berna Yıldız

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Göz Atın
Kapalı
Başa dön tuşu